Krótka 6

historia

Towarzystwo trzeźwości
2022.07.28
Dziewiętnaste stulecie charakteryzowało się działalnością licznych organizacji społecznych. Wiele z nich zostało wymienionych w przewodniku autorstwa W. F. Zerneckego „Cały Gdańsk za dwadzieścia srebrnych groszy” wydanym pierwotnie w 1843 roku.
Charakterystyczne dla epoki były między innymi towarzystwa trzeźwości. W Gdańsku działało Towarzystwo Umiarkowania założone w 1838 roku przez gdańskich mieszczan Breslera, Kniewela, Karmanna. Zernecke przytoczył dość charakterystyczną anegdotę. Pierwsze zebranie tej organizacji było burzliwe, ponieważ „jeden z tutejszych uczonych uznał za kiepski pomysł żądanie towarzystwa, by zaprzestało picia wódki bez dania żadnej alternatywy, którą jest dla zamożnych wino”, dlatego drugiego takiego zebrania już nie zorganizowano, a członkowie organizacji spotykali się odtąd w domach. Do tej organizacji należało w początkowym okresie jej istnienia 360 osób.
Od 1838 roku istniało Towarzystwo Umiarkowania Powiatu Gdańskiego, założył je landrat Treuge właśnie w Pruszczu. Celem Towarzystwa było propagowanie umiarkowania w spożywaniu alkoholu. Jak sformułowano: „cieszy się ono aktywnym członkostwem wieku szanowanych ludzi, którzy działają w swoim powiecie na rzecz wykorzenienia alkoholowej zarazy”. Liczyło ono 687 członków. Poprawę stanu trzeźwości społeczeństwa zamierzano osiągnąć poprzez podwyższenie akcyzy na wódkę oraz zmniejszenie ceł na piwo, które uważano za alkohol bezpieczniejszy dla zdrowia. Niepokój wzbudzał rozwój wiejskich gorzelni w okolicznych dobrach ziemskich z ziemniaków i nadmierna produkcja wódki.
Kolejny oddział stowarzyszenia obejmował sąsiednie miejscowości i powstał w 1839 roku. Organizacja miała charakter ponadwyznaniowy.

zobacz także

Barbara Boetcher – Po drugiej stronie logiki
2026.08.02

Świat baśni po raz pierwszy wkracza do Domu Wiedemanna. Zapraszamy do niezwykłej podróży śladami „Alicji w Krainie Czarów”, która – przekraczając granicę między tym, co znane, a tym, co niewytłumaczalne – prowadzi ku przestrzeni, w której wyobraźnia ma pierwszeństwo przed l...


Pamięć silniejsza od czasu. Rodzina byłej więźniarki odwiedziła teren podobozu Kochstedt
2026.07.30

W ubiegłym tygodniu przy bramie 49. Bazy Lotniczej w Pruszczu Gdańskim rozpoczęła się niezwykle poruszająca wizyta. Ponad 80 lat po tragicznych wydarzeniach II wojny światowej członkowie rodziny byłej więźniarki odwiedzili miejsce, w którym ich matka była więziona i zmuszana do pracy. ...


Wiadukt nie doczeka „Złotych godów”
2026.07.29

Na początku lat 70. XX wieku Pruszcz wkroczył na ścieżkę szybkiego rozwoju we wszystkich aspektach życia. Budowa nowych osiedli oraz podnoszenie się – powolne, ale jednak – standardu życia w widoczny sposób zmieniało obraz naszego miasta. Jedną z konsekwencji poprawy warunków życia ...